Polska od wieków słynie z wydobycia soli. To właśnie tu powstały jedne z najstarszych i najbardziej znanych kopalni w Europie, takie jak Wieliczka i Bochnia, a współczesne zakłady, jak Kłodawa czy Polkowice-Sieroszowice wciąż kontynuują tę tradycję, łącząc ją z nowoczesną technologią. Aby odpowiedzieć na pytanie ile jest kopalni soli w Polsce, warto najpierw rozróżnić ich typy. W naszym kraju działają bowiem zarówno czynne kopalnie soli kamiennej, jak i kopalnie solankowe (otworowe), a także kopalnie historyczne, które pełnią dziś rolę turystyczną.

Czynne kopalnie soli kamiennej

W Polsce funkcjonują obecnie dwie czynne kopalnie soli kamiennej: Kopalnia Soli Kłodawa oraz Zakłady Górnicze Polkowice-Sieroszowice.

Kopalnia Soli Kłodawa to największa i najgłębsza kopalnia soli w Polsce. Zlokalizowana w województwie wielkopolskim, sięga na głębokość ponad 700 metrów. Wydobywa się tu sól kamienną białą i różową, a ta druga z unikalnego złoża jest jedynym takim rodzajem soli w całej Europie.

Co więcej, sól kłodawska uznawana jest za jedną z najczystszych na świecie, ponieważ nie zawiera zanieczyszczeń przemysłowych. Wydobycie prowadzone jest wciąż tradycyjnymi metodami górniczymi, co czyni Kłodawę nie tylko zakładem produkcyjnym, ale również żywym świadectwem polskiego dziedzictwa górniczego.

Drugim czynnym ośrodkiem wydobywczym jest kopalnia soli kamiennej w Zakładach Górniczych Polkowice-Sieroszowice, należąca do spółki KGHM Polska Miedź S.A.. Jej główną działalnością jest wydobycie rudy miedzi, ale równocześnie pozyskuje się tam sól kamienną, będącą kopaliną towarzyszącą rudzie miedzi.

W przeciwieństwie do Kłodawy, zakład ten wykorzystuje nowoczesne systemy wydobywcze, co pozwala łączyć eksploatację metali i soli w ramach jednej struktury górniczej. To przykład przemysłu, w którym tradycyjne surowce wpisują się w logikę nowoczesnej gospodarki wydobywczej.

Kopalnie solankowe (otworowe)

Oprócz kopalni tradycyjnych, w Polsce działa także kilka kopalni solankowych, zwanych też otworowymi, które pozyskują sól metodą ługowania. Najważniejsze z nich prowadzone są przez Inowrocławskie Kopalnie Soli „Solino” S.A. spółkę należącą do grupy Orlen.

Solino eksploatuje złoża w miejscowościach Przyjma, Góra i Mogilno. Tam sól nie jest wydobywana w postaci skały, lecz rozpuszczana w wodzie, tworząc solankę, z której następnie odzyskuje się sól w procesie odparowywania. To metoda przyjazna środowisku i niezwykle efektywna technologicznie, pozwalająca na uzyskanie czystej soli przemysłowej i spożywczej.

Inowrocławskie kopalnie otworowe należą do najnowocześniejszych zakładów tego typu w Europie, stanowiąc przykład, jak tradycyjny surowiec może być pozyskiwany w sposób zautomatyzowany i bezpieczny.

Kopalnie historyczne i turystyczne

Nie można mówić o polskich kopalniach soli bez wspomnienia o dwóch miejscach, które od stuleci fascynują ludzi z całego świata Wieliczce i Bochni. Choć nie prowadzą już tradycyjnego wydobycia na dużą skalę, ich znaczenie kulturowe i historyczne jest nie do przecenienia.

Kopalnia Soli w Wieliczce to zabytek klasy światowej, wpisany na listę UNESCO już w 1978 roku. Dziś pełni funkcję obiektu turystycznego, oferując zwiedzającym trasy obejmujące ponad 20 komór solnych. To tu można zobaczyć podziemne kaplice, rzeźby solne, jeziora oraz niezwykłą infrastrukturę górniczą z dawnych wieków. Oprócz funkcji turystycznej Wieliczka prowadzi też produkcję soli warzonej, pozyskiwanej z lokalnych solanek.

Drugim klejnotem polskiego górnictwa solnego jest Kopalnia Soli w Bochni – najstarsza kopalnia soli w Polsce, której początki sięgają XIII wieku. Również wpisana na listę UNESCO, zachwyca nie tylko unikalną architekturą, ale też niezwykłą atrakcją: podziemną przeprawą łodziami po zalanej solanką komorze. Bochnia, podobnie jak Wieliczka, pełni dziś funkcję edukacyjną i turystyczną, pozwalając odwiedzającym doświadczyć klimatu pracy dawnych górników.

klasyfikacja i liczba kopalni soli w Polsce

Chcąc dokładnie odpowiedzieć na pytanie ile jest kopalni soli w Polsce, należy rozróżnić ich rodzaje według statusu i funkcji:

1. Czynne kopalnie soli kamiennej – 2 zakłady:
   • Kopalnia Soli Kłodawa
   • Zakłady Górnicze Polkowice-Sieroszowice
2. Kopalnie solankowe (otworowe) – kilka obiektów w strukturze Inowrocławskich Kopalni Soli Solino (Przyjma, Góra, Mogilno).
3. Kopalnie historyczne i turystyczne – 2 główne:
   • Kopalnia Soli w Wieliczce
   • Kopalnia Soli w Bochni

Łącznie można więc przyjąć, że w Polsce funkcjonuje co najmniej siedem istotnych kopalni soli, z czego cztery mają status czynnych zakładów wydobywczych (dwie kamienne i trzy solankowe), a dwie – historycznych i turystycznych.

Polska – kraj soli i tradycji górniczej

Sól była jednym z najcenniejszych surowców w historii naszego kraju. To właśnie dzięki niej rozwijały się miasta takie jak Kraków, Bochnia czy Kłodawa. Dziś wydobycie tego surowca jest nowoczesne, zautomatyzowane i podporządkowane zasadom zrównoważonego rozwoju, ale znaczenie soli pozostało niezmienne. Wciąż jest potrzebna w przemyśle, medycynie, rolnictwie i codziennym życiu.

Nie bez powodu Polska określana jest czasem mianem „kraju soli” miejsca, gdzie tradycja górnicza łączy się z nowoczesnością. Kopalnie w Kłodawie, Polkowicach, Inowrocławiu, Wieliczce i Bochni tworzą wspólnie mapę bogactwa geologicznego i kulturowego, której mogą nam pozazdrościć inne państwa Europy.

FAQ – Często pytacie